Hoeveel data verzameld een gebouw, een buurt? En wat kan je daar dan mee?

Van data naar gebruik

Het gesprek over smart cities gaat veelal over wat er allemaal slimmer, goedkoper of veiliger kan. Betere en efficientere dienstverlening, meer comfort en meer veiligheid dat zijn de termen waarmee de opbrengst wordt beschreven. De data die daarvoor nodig is staat centraal. En kijken we naar hoe we aan de data gaan komen. Wat daarvoor aan sensoren nodig is? Welke investering gevraagd wordt? Tijdvretende trajecten, waarvan het onzeker is of ze wel afgerond worden of hun belofte invullen.

Smart cities gesprekken focussen zich vaak op thema’s als mobiliteit en veiligheid. Het schaalniveau is vaak de stad als geheel. De woning of het woongebouw zit vaak meer in de hoek van de domotica, van gadgets. Domotica die vaak door bewoners als een soort ad on wordt toegevoegd en geen integraal onderdeel van de woning of het woongebouw uitmaken.

Domotica die vaak aangestuurd wordt via de smartphone of smart speaker.

Time to market

Kan dat niet sneller? Ja, als we starten bij wat een woning of een gebouw al aan (potentiële) data genereerd. En wellicht komen er nog use cases naar voren waaraan we op voorhand niet gedacht hebben. Laten we deze lijn eens verder verkennen. Door de data in kaart te brengen.

Data

Er is eigenlijk geen data! Dat is het eerste wat opvalt als we met de databril naar een woning of gebouw kijken. Wel zijn er veel sensoren en autonome systemen met daarin sensoren. Denk bij een woning sensor bijvoorbeeld aan een bewegingsmelder die gekoppeld is aan een buitenlamp, aan de bewegingsmelder die de toegangsdeur van een woongebouw opent of bij een systeem aan je cv-ketel en bijbehorende thermostaat of een lift waarin sensoren zitten die het gewicht meet om overbelasting te voorkomen.

Met al die signalen wordt eigenlijk niets gedaan. De signalen worden niet vastgelegd, de data wordt niet ontsloten, laatstaan geanalyseerd. Zonde! Een kleine uitzondering hierop is de slimme meter van de nutsbedrijven. Deze data is niet alleen voor de energiebedrijven toegankelijk maar eveneens voor de bewoners van de woning.

Onvervulde belofte

Al lange tijd wordt ons voorgehouden dat de doorbraak er bijna is. Vaak volgend jaar. En de eerlijkheid gebied te zeggen dat er sprake is van een zekere ‘creep’: de intelligentie kruipt onze woning en ons leven in. De slimme energiemeter noemde ik al, maar als gebruiker wordt je in veel gemeenten via een app erop gewezen dat morgen je huisvuil wordt opgehaald. En slimme luidspreker van Google zie je ook op steeds meer plaatsen opduiken. Wie zonnepanelen heeft kan vaak via een app zien of er genoeg energie wordt opgewekt.

Veel zaken die het leven makkelijker maken maar geen ‘killer’ toepassingen die in een keer je leven op zijn kop zetten. Wil je meer, dan kom je zelf aan het knutselen met zaken als een raspberry pi. Niet iedereen voelt zich daartoe geroepen…..

Technisch is er veel mogelijk maar missen we de opschaling met een user interface die een grote groep aanspreekt. De belofte blijft nog onvervuld maar wat mij betreft ook met het beeld dat de toekomst van het wonen voor onze ogen vorm krijgt!

02/05/201922/12/2023

Niets boven Groningen

Levendig en jong. Dat zijn mijn eerste indrukken van Groningen stad. Veel unieke zaken, zowel qua winkels als qua horeca. Natuurlijk, het aandeel studenten valt ook meteen op: 60.000 op zo’n 200.000 inwoners.

Als Hanzestad laat het in de 14e eeuw zien dat steden steeds belangrijker worden. Waarbij de (Hanze)stad het platform voor opkomende klasse van kooplieden is. De stad is een verlengstuk en een plek om handel te kunnen drijven. Daar is natuurlijk veel meer over te zeggen maar dat valt buiten de scope.

Kaart Hanzesteden — Door Doc Brown – eigen werk (own work) + Base map from: File:Europein1328.png by Afterword, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=5490716

Na het sterker worden van de landen neemt de invloed van de Hanze af. Groningen wordt dan een de facto stadstaat met ommelanden. Het is de belangrijkste centrum in de noordelijke Nederlanden.

En eigenlijk is het sinds die tijd zo gebleven. Als esdorp ontstaan op een uitloper van hoger gelegen gronden, via de Hanze connectie geworden tot een krachtig regionaal centrum.

Als geïnteresseerde in stedelijke ontwikkeling, vraag ik mij af of deze geografische gunstige ligging en de economische kansen die daar uit voort vloeiden voldoende zijn om te verklaren om de huidige positie te verklaren? Voor mijn gevoel heeft ook de wendbaarheid om zich aan te passen aan veranderingen Groningen gezorgd voor deze continue positie.

Een vraag die zo aan het eind opkomt, is of de digitalisering hier verandering in gaat brengen, of een volgende wending nodig is? Voor mij is de vraag hoe hier zicht op te krijgen een belangrijke. Iets voor een volgende post denk ik.

09/03/2018

PodShare: toegang, niet eigendom is het nieuwe mantra in wonen!

Zit je rustig in de Cantal in een 19e eeuws huisje, komt opeens PodShare aan je voorbij. Je dacht dat je alles al wel gezien had op het terrein van wonen! Een concept waarvan ik dacht, dat kan niet werken. Blijkt dat Elvina Beck het gewoon gedaan heeft….

Wat is het?

Een stapelbed nieuwe stijl voor millennials. Geen stapelbed voor kinderen maar wat dan wel? Pods zijn voor volwassenen met tv (inclusief Netflix en Hula), een geweldige matras en een gewone trap als toegang. Geen ladder… Geen privacy! Het is met recht co-living. Hierbij dacht ik, dat wil je niet. Nu ik het gezien heb, denk ik dit misschien wel de succesfactor is. Het is met recht samen leven en werken. Voor een beperkte tijd. Podestrians blijven een paar dagen tot hoog uit een paar weken. De transparantie / gebrek aan privacy zorgen ook voor sociale controle.

Het community gevoel wordt op allerlei manieren bevorderd. Je bent lid en geen gast. Er is een r.a. (resident advisor = mede podestrian die een eerste aanspreekpunt is) en een manager; niet alles wordt aan het toeval overgelaten.

Concept uitgewerkt

Het concept omvat niet alleen wonen maar ook werken. Er zijn co-werk plekken, voorzien van schermen en computers met Adobe en FCP software voor beeldbewerking.

Qua styling is alles gericht op de millennial. Minimalistisch, authentiek en belevingsgericht: de ervaring staat centraal.

Kijk voor een mooie impressie youtube kanaal van Kirsten Dirksen:

12/01/201812/01/2018

The places that may never recover from the recession

The Places That May Never Recover From the Recession uit de The Atlantic. Zeer interessant artikel! Brengt goed in kaart de verhouding tusssen lange termijn ontwikkelingen en de keuzes die burgers en gemeenten maken in het hier en nu. De hamvraag is natuurlijk of dit een vorm van “creative destruction” is (vrij naar Schupeter en Karl Marx) of alleen maar “destruction? Je ziet het wegvallen van de midden klasse inclusief de daarbij behorende leefstijl en uitgavenpatroon en een geografische vertaling daarvan ontstaan tussen elite / hoger klasse en lage klasse. Mensen van verschillende klassen wonen verder van elkaar af; staan ze dan ook verder van elkaar af. En de brug van de midden klasse is steeds smaller aan het worden.

Of is het verhaal: dit is tijdelijke ellende en een nieuwe, meer stedelijke samenleving is aan het ontstaan?

22/07/2017

Gentrification of stadsvernieuwing zegen of vloek? Whole Foods is coming to Harlem!

Mooi artikel van Brian D. Goldstein voor History News Netwerk over gentrification in Harlem, New York. Onder de titel “Whole Foods Is Opening in Harlem. Should We Be Celebrating?” beschrijft de vele actoren (privaat, non-profit, overheid, projectontwikkelaar) die een rol spelen bij de ontwikkeling van een buurt of stad. Gedurende vele jaren beïnvloeden zij elkaar; over en weer. Termen als goed of fout laat hij gelukkig achterwege. Het spel van wederzijds op elkaar inhaken, inwerken is te subtiel en te spannend om in zwart / wit te zien. Ook de bewoners reageren totaal verschillend; kijk maar eens op twitter #wholefoods #harlem #gentrification. Van eindelijk, tot zorgen voor het verdrijven van de “oorspronkelijke” bewoners, tot een bijna nostalgisch gevoel dat Harlem zijn eigenheid kwijtraakt en gewoon wordt.

Brian D. Goldstein is Assistant Professor of Architecture at the University of New Mexico and the author of The Roots of Urban Renaissance: Gentrification and the Struggle over Harlem (Harvard University Press, 2017).

21/07/201722/12/2023

Future of retail en wat dat betekent voor stad, dorp en buurt

Hmm, zoals gewoonlijk stemt wat Steven Van Belleghem in An interview about the future of retail zegt weer tot nadenken. Als het retaillandschap zich verder ontwikkelt in de richting die Steven beschrijft, wat betekent dit dan voor steden, dorpen en buurten? Is het dan de consument die, waar dan ook, zijn boodschappen thuis bezorgt krijgt of ontstaan er gebieden waar dit niet bedrijfseconomisch haalbaar is? En naar de winkel gaan is natuurlijk niet alleen een puur praktische, zakelijke bezigheid maar ook een sociale activiteit. Een mens bestaat vooral in zijn relatie tot andere mensen, denk ik. Nu is er al jaren sprake van een samenklontering van voorzieningen, commercieel en (semi)publiek. Supermarkten worden steeds groter, maar er zijn er steeds minder van. De buurtsuper heeft al lang geleden de deuren gesloten. Ook zorginstellingen hebben de laatste jaren een enorme fusiegolf gekend. De recente 3 decentralisaties in de zorg komen daar nog eens overheen en leiden in veel gevallen, om bedrijfseconomische redenen, weer tot verdere schaalvergroting van de voorzieningen. Consequentie is dat er minder voorzieningen zijn en er dus een minder fijnmazig netwerk ontstaat.

In jouw buurt of dorp zit wellicht niet meer dat bejaardenhuis van vroeger en moet je niet alleen je vertrouwde woning (en buren) achterlaten maar naar een ander dorp verhuizen. In sommige dorpen is de enige voorziening nog de postbus.

Of ontstaan er nieuwe invullingen? Laten we met zijn allen onze boodschappen bezorgen in het dorpshuis, als de AH niet bij iedereen thuis bezorgd? Hebben we gelijk weer een excuus voor een praatje met medebewoners. En een beetje beweging is ook niet verkeerd. Wellicht, nou eigenlijk waarschijnlijk, zijn er meer nieuwe invullingen in de maak of gaan ontstaan. Ben benieuwd wat de impact gaat zijn en wat het tempo daar van is.

Heeren5: een voorbeeld van dorpshuis nieuwe stijl met ruimte voor extra voorzieningen

15/05/201722/12/2023

Wat kunnen we leren van Bozeman, Montana, USA?

Bozeman, Montana [Photo: Flickr user Jesse Newland]

Is Bozeman, Montana een lichtend voorbeeld van landelijke vernieuwing? Fast Company denkt van wel: How Tiny Bozeman, Montana, Became A Booming Tech Town. Van het creëren van een levensvatbaar alternatief tussen metropool en gehucht? Natuurlijk, in Nederland hebben we geen Yellowstone, geen Rocky Mountains. En toch zijn er een aantal andere zaken die opvallen.

Allereerst het geloof dat het kan. Een ondernemer die gewoon begint. Die ondernemer heeft wel een aantal zaken waarop hij kan bouwen. Verbindingen en opgeleide medewerkers! Verbindingen in de zin van wegen en een vliegveld met vluchten naar verschillende metropolen. Maar ook digitale verbindingen die het mogelijk maken om in Bozeman te werken voor een high tech bedrijf in een metropool, die je wereldwijd klanten laat bedienen, die netwerken met andere bedrijven, kennisinstellingen en overheden makkelijker maken. Een universiteit die niet alleen zorgt voor hoogwaardige kennis en werkgelegenheid maar ook, jaar in, jaar uit voor nieuwe goed opgeleide medewerkers.Hmm, dit doet mij overigens denken aan het thema van de Entrepreneurial State van Mariana Mazzucato: de staat als echte risicodrager waarop de ondernemer verder bouwt.

Gecombineerd met de landschappelijke kwaliteit ontstaat een unieke, andere work-life combinatie, die voor een aanzienlijke groep mensen zeer aansprekend is. Het past perfect bij het leven dat zij willen leiden! Kun je dit, ondanks het ontbreken van Yellowstone, vertalen naar het Nederlandse landelijke gebied? Kun je onze sterke, unieke life style punten slim combineren met ondernemerschap tot een aantrekkelijk vestigingsklimaat? Moet kunnen!

31/03/201721/07/2017

Groot, groter, mega city!

Waarom rukken de mega cities op? Een zoektocht. Op het eerste gezicht ligt schaalvergroting voor de hand. Meer mensen per m2 is groener (ja, groener!), goedkoper en je komt er ook nog eens sneller gelijkgestemden tegen.

Denk hierbij aan het gedachtengoed van Jeb Brugmann. beschrijft de ontwikkeling van de stad in termen van schaal, dichtheid, associatie, extensie. Termen die de groei van de stad dragen en vormgeven.

So far, zo logisch. En toch. Twijfel. Het is nu al een wonder dat we allemaal te eten hebben als stedelingen, zoals Carolyn Steel aantoont in haar boek De Hongerige Stad. Veel mensen bij elkaar maakt ook dat mensen langs elkaar heen ‘schuren’. Met irritaties en soms geweld en onveiligheidsgevoelens als gevolg. Met bewoners die zich, als ze het zich kunnen veroorloven, terugtrekken in hun tot fort verbouwde appartement of gated community.

Is er een omslagpunt waarbij de kosten, materieel en immatrieel, niet meer opwegen tegen de opbrengsten? En als dat punt bestaat, is dat overal het zelfde? Of van cultuur, maatschappelijke ontwikkelingsfase afhankelijk?

17/02/201722/12/2023

Het digitale leven en de stad

Verandering op komst….

Het leven in dorpen en steden lijkt en onveranderlijk en nooit het zelfde. Maakt digitalisering alles anders? Je kunt in ieder geval zien dat iedereen ook een online aanwezigheid heeft. Waarmee contacten worden onderhouden, informatie opgezocht en verstrekt, ontspannen en geleerd. Hoe past dat bij de steeds wijzigende wensen over hoe we willen wonen?

Mijn indrukken, mijn steeds wijzigende inzichten wil ik graag delen. Delen met als doel om andere indrukken en inzichten aan boren. Een eerste inspiratiebron om af te trappen: living cities. Mooie verzamelplaats van veel wat met het maken van leefbare en vitale steden te maken heeft. En wat je daar zelf aan kunt bijdragen.

Zonder digitalisering had ik deze bron nooit ontdekt! Een mogelijkheid die gelijktijdig klein en groot is. Een boek, een documentaire was 20 jaar geleden de enige weg geweest om inzichten te delen en te vinden. Nu is een paar keer klikken voldoende. Je hoeft er zelfs niet voor thuis te blijven: de smart phone is ons mobiele venster op de wereld! Hoewel een goed geschreven boek en een scherp in beeld gebrachte documentaire nog steeds iets toevoegen voor mij…